Geçmişten Günümüze Robotların Gelişimi

Geçmişten Günümüze Robotların Gelişimi

Öncelikle başlamadan uyarayım. Bu uzun bir yazı olacak. Tarihteki ilk robottan tutun da günümüzde yapay zeka ile güçlendirilen robotlara kadar, geçmişten günümüze robotların gelişimine adım adım göz atacağız. Yazı uzun olacağı için ”İçindekiler” tablosu oluşturdum. Belki hepsini okumak istemezsiniz, ihtiyacınız olanı alın ve çıkın diye. 🙂 Kaynaklara yazı sonunda ulaşabilirsiniz.

Robotların Tarihsel Gelişimi: Zaman Çizelgesi

Şimdi geçmişten günümüze robotların gelişimini kısaca incelemekle işe başlayacağız. 2000’lerden sonra robot teknolojileri konusunda hızlı bir gelişme yaşandığı için, çizelge 2005’e kadar. Sonrasına zaten farklı başlıklarla değineceğiz.

  • M.Ö. 77 -100 – Bir dalgıç 1901 yılında Girit ve Kithira adaları arasında, mekanik bir bilgisayar olarak kabul edilebilecek kalıntılar buldu. Cihaz, muhtemelen güneş, ay veya diğer gök cisimlerinin pozisyonlarını hesaplayan karmaşık bir aletti. Cihaz 2000 yıl öncesine dayanıyor ve Yunan kökenli olduğu düşünülüyor. Cihaza “The Antikythera Device” adı verildi.
  • M.Ö. 278 – 212 – Arşimed (M.Ö 287-212) robotları icat etmedi, fakat bugün robotikte kullanılan birçok matematiksel sistemi ve matematik alanını geliştirdi.
  • Orta Çağ – Gizli mekanizmalarla çalışan insan benzeri figürler olan otomatlar, kilisede ibadetlerini yapan insanların, korkutucu ve üstün bir güce inanmalarını etkilemek için kullanıldı. Bu mekanizmalar kendi kendine yardım olmadan hareket edebiliyordu.
  • 1495 – Tasarımın gerçekten üretilip üretilmediği doğrulanamasa da, Leonardo da Vinci ilk insansı robotu tasarladı. 
  • 1645 – Blaise Pascal, babasına vergi konusunda yardımcı olması için bir hesap makinesi icat etti. Bu cihaza Pascaline adı verildi.
  • 1666 – Pascaline’nin bir cep versiyonu, Samuel Morland tarafından icat edildi.
  • 18. Yüzyıl – Minyatür otomatlar oyuncak olarak zenginler için popüler hale geldi.
  • 1709 – Jacques de Vaucanson’un en ünlü buluşu “The Duck” idi. Bu mekanik cihaz, kanatlarını çırpabiliyor ve yemek yiyebiliyordu. Her kanadı dört yüzün üzerinde hareketli parça içeriyordu. Bu yüzden bugün bile gizemini korumaya devam ediyor. Orijinal ördeğin nerede olduğu bilinmiyor.
  • 1801 – Joseph-Marie Jacquard, kumaş ya da doku üzerine basılabilecek tasarımlar oluşturmak için programlanabilen bir makine (bir dokuma tezgahı) geliştirdi.
  • 1865 – John Brainerd, tekerlekli arabaları çekmek için kullanılan Steam Man’i geliştirdi. 1885’te Frank Reade Jr., Steam Man’ın elektrikli bir versiyonunu yaptı.
  • 1921 – Robot sözcüğünü ilk olarak kullanan Çek yazar Karel Capek’tir. “R.U.R.” yani “Rossum’un Evrensel Robotları” adlı oyunda kelimeyi kullanmıştır. Oyunun konusu oldukça basittir. Adamın teki kendi yerine bir robot yaratır ve sonra robot adamı öldürür.
  • 1937 – 1938 – Westinghouse, yürüyebilen, konuşabilen ve içebilen insan benzeri bir robot geliştirdi. İsmi ELEKTRO olan robot 1939 dünya fuarında tanıtıldı.
  • 1941 – Bilim kurgu yazarı Isaac Asimov ilk önce robot teknolojisini tanımlamak için “robotik” kelimesini kullandı ve güçlü bir robot endüstrisinin yükselişini öngördü. Robotik terimi, robotun çalışılması ve kullanılması anlamına gelir; 1941’de ortaya çıktı ve ilk olarak bir bilim adamı ve yazar olan Isaac Asimov tarafından kabul edildi.
  • 1942 Isaac Asimov “Üç Robotik Yasası”nı yazdı. Sonraki bu yasaya bir madde daha eklendi (yasa sıfır).
  • 1942 – Bir boya püskürtücü olan ilk programlanabilir mekanizma, DeVilbiss Şirketi için Willard Pollard ve Harold Roselund tarafından tasarlandı.
  • 1946 – George Devol, manyetik kayıtları kullanan makineleri kontrol etmek için genel amaçlı bir patent aldı.
  • 1947 – 14 Kasım 1947’de Walter Brattain yarı iletken bir yüzey üzerinde elektronların nasıl etki ettiğini incelerken bir kaza geçirdi. Bu kaza ilk transistörün yaratılmasına neden oldu.
  • 1948 – W. Gray Walter ilk robotlarını geliştirdi. Elmer ve Elsie, kaplumbağa robotlar olarak da bilinir. Robotlar, pil gücü azaldığında şarj istasyonlarını bulabiliyordu.
  • 1951 Raymond Goertz, Atom Enerjisi Komisyonu için uzaktan işletilen ilk eklemli kolu tasarladı.
  • 1954 – George Devol, gerçekten programlanabilir ilk robotu tasarladı. Daha sonra, 1956’da George Devol ve Joseph Engelberger, “evrensel otomasyon” anlamına gelen dünyanın ilk robot şirketi olan “Unimation”ı kurdu. Engelberger’e “robotiğin babası” denildi. Unimation bugün hala üretimde ve satılık robotlar üretiyor.
  • 1960 Kuzey Amerika’daki ilk operasyonel, endüstriyel robotlardan biri 1960’ların başında Ontario, Kitchener’daki bir şeker fabrikasında ortaya çıktı.
  • 1964 – Yapay zeka araştırma laboratuvarları M.I.T., Stanford Araştırma Enstitüsü (SRI), Stanford Üniversitesi ve Edinburgh Üniversitesi’nde açıldı.
  • 1965 – Carnegie Mellon Robotik Enstitüsü‘nü kurdu.
  • 1968 Bilgisayar kontrollü ilk yürüyen makine, Güney Carolina Üniversitesi’nde Mcgee ve Frank tarafından geliştirildi.
  • 1968 – Elle kontrol edilen ve satte dört mil yürüyebilen ilk yürüyen kamyon, R. Mosher tarafından geliştirildi.
  • 1968 – Stanford Araştırma Enstitüsü, Shakey isimli ilk gezer robotu üretti.
  • 1969 – İlk iki kanatlı robot olan WAP-1 Ichiro Kato tarafından tasarlandı.
  • 1973 – VS. Gurfinkel, A. Shneider, E.V. Gurfinkel ve Rusya Bilimler Akademisi’ndeki hareket kontrolü bölümündeki meslektaşları ilk altı bacaklı yürüme aracını geliştirdi.
  • 1973 – Ichiro Kato, dünyadaki ilk tam ölçekli antropomorfik robot olan WABOT I‘i yarattı. Uzuvları, görüşü ve konuşmayı kontrol eden bir sistemi olan robotun, 18 aylık bir çocuğun zihinsel yeteneğine sahip olduğu tahmin ediliyordu.
  • 1973 – Cincinnati Milacron, ticari olarak satılan ilk bilgisayar kontrollü endüstriyel robot olan T3’ü piyasaya sürdü (Richard Hohn tarafından tasarlandı).
  • 1974  Intel (Integrated Electronics), 8 bitlik 8080 mikroişlemcisini üretti.
  • 1975 – Victor Schenman, Programlanabilir Evrensel Manipülasyon Kolunu geliştirdi. Bu cihaz endüstriyel işlemlerde yaygın olarak kullanıldı.
  • 1975 – MITS ALTAIR, ilk 8080 yonga tabanlı kit bilgisayardı ve tartışmalı olsa da, kişisel bilgisayarın başlangıcıydı.
  • 1977 – Altı ayaklı yürüyen makine Variante Masha, Rus Bilimler akademisinde Dr. Devjanin, Dr. Grufinkelt, Dr. Lensky, Dr. Schneider ve arkadaşları tarafından geliştirildi.
  • 1978 – Shigeo Hirose, ACMVI (Oblix) robotunu yarattı. Yılana benzer yetenekleri olan Oblix sanayide kullanılan MOGURA robot kolu oldu.
  • 1979 – Stanford Cart isimli gezer robot, insan yardımı olmadan üzerine monte edilmiş bir kameradan alınan görüntüleri kullanarak engellerle dolu bir odayı boydan boya geçti.
  • 1979 – Yamanashi Üniversitesi’nden Hiroshi Makino, fabrikalardaki montaj işleri için Seçmeli Uyumlu Eklemli Robot Kolunu (SCARA) tasarladı.
  • 1980 – Yarı dinamik yürüyüş ilk olarak WL-9DR tarafından gerçekleştirildi. Kontrol cihazı olarak bir mikro bilgisayar kullanıldı. Ichiro Kato tarafından Tokyo Waseda Üniversitesi Makine Mühendisliği Fen Bilimleri Enstitüsü Makine Bölümü’nde geliştirildi.
  • 1981 – Shigeo Hirose, merdivenden çıkabilen dört katlı Titan II’yi geliştirdi.
  • 1985 – General Robotics Corp. tarafından oluşturulan RB5X, kızılötesi sensörler, uzaktan ses / video iletimi, çarpma sensörleri ve ses sentezleyici ile donatılmış programlanabilir bir robottu. Çevresi hakkında bilgi sahibi olabilecek bir yazılımı vardı.
  • 1985 – Waseda Hitachi Leg-11 (WHL-11), Hitachi Ltd. tarafından geliştirilen iki taraflı bir robottu. Düz bir yüzey üzerinde statik yürüme yeteneğine sahipti. Her 13 saniyede bir döner ve bir adım atabilirdi.
  • 1985 – Dört bacaklı yürüyen makine Collie1, Tokyo Üniversitesi’ndeki H. Miura tarafından geliştirilmiştir. Makine bacak başına 3 derece serbestliğe sahipti.
  • 1985 – Altı ayaklı bir yürüyen makine olan Melwalk3, Namiki Tsukuba Science City’de geliştirildi.
  • 1988 – İlk HelpMate servis robotu Connecticut’taki Danbury Hastanesinde çalışmaya başladı.
  • 1989 – Denizaltı kullanımı için yürüyen bir robot olan Aquarobot, Japonya Ulaştırma Bakanlığı Robotik Laboratuarında geliştirildi.
  • 1989 – Kato Corporation tarafından geliştirilen WL12RIII, gövde hareketi ile stabilize edilmiş bir arazide yürüyebilen ilk iki ayaklı yürüyen robottu. Merdivenlerden aşağı ve yukarı yürüyebilir ve her 0.64 saniyede bir adım atabilirdi.
  • 1990 – Rodney Brooks, Colin Angle ve Helen Greiner tarafından iRobot Corporation kuruldu ve yerli ve askeri robotlar üretti.
  • 1993 – 8 ayaklı yürüyen robot Carnegie Mellon Üniversitesi’nde geliştirildi. Ancak misyonu bozulduğu için görev başarısız oldu.
  • 1996 – RoboTuna, MIT’de David Barrett tarafından geliştirildi. Balığın nasıl yüzdüğünü incelemek için bu robot kullanıldı.
  • 1996 – Honda, ASIMO’larını yaratmada ilk büyük adım olan P2’yi yarattı. P2, ilk çift ayaklı insansı robottu.
  • 1997 – NASA’nın PathFinder’ı Mars’a indi. Tekerlekli robot,  Mars’la ilgili resimler ve verileri Dünya’ya geri gönderdi.
  • 1997 – IBM’in masmavi süper bilgisayarı bir satranç maçında şampiyon Gary Kasparov’u yendi. Bu, bir makinenin şampiyon bir satranç oyuncusunu ilk kez yendiği zamanı temsil ediyor.
  • 1997 Honda, ASIMO’larını yaratmada ikinci büyük adım olan P3’ü geliştirdi. P3, Honda’nın tamamen otonom ilk insansı robotuydu.
  • 1998 – Cynthia, duygusal olarak insanlarla etkileşime giren robotik bir yaratık olan Kismet’i geliştirdi.
  • 1998 – LEGO, MINDSTORMS robotik geliştirme ürün serisini piyasaya sürdü.
  • 1998 – Campbell Aird, Edinburg Modüler Kol Sistemi (EMAS) adı verilen ilk biyonik kolla donatıldı.
  • 1999 – Sony ilk robot köpeği Aibo’yu piyasaya sürdü.
  • 1999 – Mitsubishi bir robot balığı geliştirdi. Amaç, nesli tükenmiş balık türlerinin robotik bir versiyonunu oluşturmaktı.
  • 1999 – Probotics Inc tarafından geliştirilen kişisel robotlar (Cye robotu), posta gönderme, bulaşık taşıma ve vakumlama gibi çeşitli ev işleri yaptı.
  • 2000 – Sony, Robodex’te Sony Rüya Robotlarını (SDR) tanıttı. SDR, 10 farklı yüzü tanıdı, konuşma ve beden dili aracılığıyla duygularını ifade etti ve düz ve düzensiz yüzeylerde yürüyebildi.
  • 2001 – iRobot Packbots 11 Eylül saldırılarından sonra Dünya Ticaret Merkezi’nin enkazını aradı. Packbot robotlarının sonraki sürümleri Afganistan ve Irak’ta kullanıldı.
  • 2002 Honda, ASIMO’yu dünyaya tanıttı. ASIMO’nun sahibinin yüzünü, sesini ve adını tanıyan, e-posta’ları okuyan, kameradan PC’ye video akışı yapabilen kişisel bir asistan olması amaçlanmıştır.
  • 2002 – iRobot, ilk nesil Roomba robotik elektrikli süpürgeleri piyasaya sürdü.
  • 2003 – Mars’ı keşfetme görevlerinin bir parçası olarak NASA, 10 Haziran ve 7 Temmuz 2003 tarihlerinde Spirit and Sojourner adında ikiz robotik gezici uçakları tanıttı.
  • 2003 – RobotShop Dağıtım A.Ş., günümüz toplumunda bireylerin zevk, bilgi özgürlüğü ve güvenliğini artırmak için yerli ve profesyonel robot teknolojisi sunmak amacıyla kuruldu.
  • 2005 – Kore Bilim ve Teknoloji Enstitüsü (KIST), HUBO’yu geliştirdi ve dünyanın en akıllı mobil robotu olduğunu iddia etti.
  • 2005 Cornell Üniversitesi kendini kopyalayan robotlar geliştirdi.

Robotların Geleceği

Robotların gelişimi hakkında bilgiler tamamdır sanırım. 🙂 Biraz da robotların geleceğine bakalım.

Robotların gelişimini yani bu robot olayının nereye gideceğini, inovasyon oranından dolayı ölçmek zor. Eskiden ”Her gün yeni bir şey çıkıyor arkadaş!” derdik. Şimdi o bilgilerin hepsinin katlana katlana nasıl bir hale geldiğini düşünün. Teknolojinin hızına yetişmek imkansız. Ancak, robotların büyük olasılıkla evde ve iş dünyasında daha büyük bir rol oynayacağı tahmin ediliyor.

İlgili İçerik: Robot Dünyasında Neler Oluyor?

Google Home, Amazon Echo ve Apple Siri, gelecekte robotların insan hayatındaki rolünü anlamamız için şimdiden bize ipuçları veriyor. Ayrıca akıllı evler de, kullanım kolaylıkları, faturalardan tasarruf etme, konforu artırma ve güvenliği artırma yeteneklerinden dolayı son yıllarda oldukça popülerlik kazanmıştır.

Microsoft, Google ve Amazon da iş dünyası için daha büyük teknolojiler geliştiriyor. Örneğin, Google Pixel Buds, gerçek zamanlı olarak 40 farklı dilde anlık çeviri yapabilen bir teknolojiye sahip.

Otomatik robotlara gelince, imalat ve nakliye endüstrileri dışında daha yaygın hale gelmesi bekleniyor. Sağlık, lojistik ve kamu hizmetleri kuruluşlarının % 35’inin 2019’a kadar, otomatik robotların kullanımını keşfetmeye başlaması bekleniyor.

İnsansız araç teknolojilerdeki yeniliklerin gelecekte büyük bir pay alma olasılığı şimdilik diğer alanlara göre daha düşük. Diğer sürücülerle, kurallara uygun şekilde araba süren insansız araçların bir arada bulunması şu an için zor görünüyor.

Robotların insan gelişimini iyileştirmesi beklenen başka bir alan uzay araştırmaları. Dünya’nın ilk gezegenler arası robotunun 1971’de Mars’a indidiği düşünülünce, mühendisler bugünün teknolojileriyle daha yeni ve daha büyük teknolojiler geliştiriyor.

Örneğin, NASA‘nın en yeni gelişmelerinden biri olan ISS Robotik Dış Amonyak Sızıntı Bulucu, uzay istasyonlarındaki amonyak sızıntılarını tespit ediyor. Sızıntıları tespit etmek ve tamir etmek için bir robot kullanmak, NASA’nın mürettebat üyelerinin daha az risk almasına katkı sağlayacak.

Herkesin söylediği gibi, teknolojik gelişmeler robot dünyasını da hızla geliştirmeye devam edecek, ancak bilim kurgu tahminlerinde olduğu kadar değil. Aksine, otomasyon ve programlamadaki gelişmeler insanların yıllarca ilerlemek istediği alanları geliştirmeye devam edecek: İletişim, eğitim ve yaşam.

Yapay Zeka ve Robot Teknolojisi

Yapay zeka (AI) ve robotiğin benzer şeyler olduğu algısı oldukça yaygın bir kanı olsa da, AI’ye beyin, robotiğe ise beden demek daha doğru bir yaklaşım olur. Çünkü geçmişte daha yapay zeka kavramı ortaya çıkmadan önce bile robotlar vardı.

Robotik ve AI’nin Tanımı

Robotik, robotların gelişimi ile ilgilenen bilim dalıdır. Robotlar, insan tarafından yapılan işi daha az zamanda daha iyi verimlilikle tamamlamayı amaçlar. Robotlar otomatik olabilir veya ilk talimatlar için insanlara ihtiyaç duyabilir.

Robotlar programlanabilir ve sensörler kullanarak etrafı ile etkileşime girer. Uygulama alanlarına bağlı olarak otomatik veya yarı otomatik olabilir.

Yapay zeka (AI) ise, bir bilgisayar bilimi dalıdır. İnsan zekası süreçlerinin makinelerle, özellikle bilgisayar sistemleriyle simülasyonudur. Bu süreçler arasında öğrenme (bilginin edinilmesi ve bilginin kullanımı için kurallar), muhakeme (yaklaşık veya kesin sonuçlara ulaşmak için kuralların kullanılması) ve kendi kendini düzeltme yer alır. AI farklı problemleri çözebilir, mantıksal akıl yürütme ile başa çıkabilir ve dil öğrenebilir. AI, makine öğrenmeye ve algoritmalara bağlı bir bilimdir, karar verme ve mantık yürütme üzerinde çalışır.

Bir robot, yaşam tarzını basitleştirmeyi ve iş verimliliğini artırmayı amaçlar. Ancak bir robotun öğrenmesi, kodlamadan (veya AI) geçer. AI ise tamamen teknolojik tecrübeyi insanlaştırmakla ilgilidir.

İlgili İçerik: İzlediğim En İyi Yapay Zeka ve Robot Filmleri

Yapay Zeka ve Robot Teknolojisi

Robot teknolojisini 3’e ayırarak konuyu ele alacağız.

  •  Kolaboratif robotlar – Cobot (Yapay olmayan akıllı)

Bir Cobot programlamadan sonra kendi başına çalışabilir. Kapatılana kadar herhangi bir insan yardımına ihtiyaç duymaz. Cobot işbirlikçi bir robottur ve bu durumda AI olmayan bir robot olduğu için tekrar tekrar kendine atanmış bir görevi yapar.

  •  Kolaboratif robotlar – Cobot (Yapay olarak akıllı)

Yukarıda belirtilen Cobot, AI güçlendirilmesiyle daha da geliştirilebilir. ”Yapay zeka robot nedir?” diye sorarsanız, Cobot’ların yapay zeka ile güçlendirilmiş halidir, denebilir. AI ile güçlendirmek, robota bir algı ekler. Ayrıca, bir algoritmaya ihtiyaç duyan karar verme içgüdülerini de ekler. Örneğin, bir kamera robota algısal bir vizyon ekleyebilir. Bu, fabrikadaki farklı elemanlarla çarpışmasını önleyecektir.

  • Yazılım Robotu

Bir yazılım robotu, yazılım ve web sitelerinde kendi başına görev gerçekleştiren bir bilgisayar programıdır. Ayrıca gerçekte var olmayan ve aslında bilgisayar programları olan botlar olarak da bilinir. Yazılım robotları gerçek anlamda robot değildir. Ancak yapılan çalışmalar robotlar kategorisine girmesine olanak sağlamıştır.

Yapay zeka ile güçlendirilmiş zeki bir robot, dünyanın yüzyıllardan beri ulaşamadığı hedeflerine ulaşmasına yardımcı olabilecek en ileri teknolojilerden biri olabilir.

Robot Teknolojisinin Faydaları

Robotik dünyasındaki son gelişmeler robotları daha kullanıcı dostu, akıllı ve en önemlisi uygun fiyatlı hale getirdi. Robotlar bu kadar avantaj sağlarken, her alanda iş bulmaları da, takdir edeceğiniz gibi şaşırtıcı değil. Biliyorsunuz, artık endüstriyel imalattan tıbbi alana kadar her yerde robotlar kullanılıyor.

Robotlar çeşitli görev ve uygulamaları gerçekleştirme esnekliğini artırdı. İnsan işçilerden daha kesin ve tutarlılar. Üretim ve kar marjının artırıyorlar, çünkü işleri daha hızlı tamamlıyorlar. Robotlar tatil yapmıyor, hasta olmuyor ve mola almıyorlar. Bunun için günün 24 saati çalışabilme yeteneğine sahipler. Ayrıca insanlardan daha az hata yaptıkları için şirketlere zaman kazandırıyorlar.

Esnekliklerine ek olarak, robotiğin diğer yararları, herhangi bir ortamda çalışabilmeleri. Robotlar insanlar için tehlikeli işleri ortadan kaldırır, çünkü tehlikeli ortamlarda çalışabilirler. Ağır yükleri kaldırabilir, toksik maddelerler iç içe olabilir ve tekrarlayan görevleri yaparlar. Bu, şirketlere birçok kazayı önlemede yardımcı olur, aynı zamanda zaman ve para tasarrufu sağlar.

İlgili İçerik: Robotlar Gelecekte İşlerimizi Elimizden Alacak Mı?

Tıbbi alanda robotlar, prostat kanseri ameliyatı gibi karmaşık ameliyatlar için kullanılır. Robotlar, insan elinin ulaşamadığı yerlere ulaşabilir ve sığabilir, böylece daha fazla hassasiyet sağlanır. Tıp alanındaki bazı robotik faydalar, hasta iyileşirken daha az ağrı duymasını sağlar.

Robotların yararları, birçok alanda kullanım için kapıyı açmış durumda. Özelleştirilebilme yetenekleri, şirketlere bunları çeşitli görevler için kullanma esnekliği sağlar. Bu da zaman içinde robotların tüm sektörlerde kendine yer bulacağının kanıtıdır.

Kaynaklar: ctemag, robots, medium, robotshop

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir